WEHOLITE. Lagnakerfið

Transkript

1 WEHOLITE Lagnakerfið

2 2 Inngangur Það er almennt álit fagmanna og annarra sem til þekkja, að polyethylen sé afar fjölhæft lagnaefni og henti vel á ýmsum notkunarsviðum, svo sem í þrýstilagnir fyrir neysluvatn, fráveitur, endurnýjun eldri lagna, brunna og neðansjávarlagnir. Til að mæta þörfum markaðarins fyrir sver létt rör til notkunar í þrýstingslausar eða lágþrýstar (< 2 bar) lagnir, hefur KWH Pipe í Finnlandi þróað og fengið einkaleyfi fyrir WEHOLITE lagnakerfi sem byggir á holum veggprófíl og gerir kleift að framleiða þessi rör upp í 3000 mm þvermál. WEHOLITE rör eru framleidd af KWH Pipe í Finnlandi, Svíþjóð, Póllandi, Portúgal, Bandaríkjunum, Kanada, Malaysíu og Thaílandi. Auk þess hefur KWH selt framleiðslurétt til fjölda landa, þar á meðal til Reykjalundar Plastiðnaðar á Íslandi. Reykjalundur Plastiðnaður framleiðir WEHOLITE rör upp að stærð Di 1200 mm í þvermál. Rör á stærðarsviðinu Di mm verða framleidd af KWH í Svíþjóð og flutt þaðan til Íslands. Efnisyfirlit 1. Notkunarsvið Stærðir Hönnunarvísir Lagning Flutningur, meðferð og geymsla Gæðakröfur Prófanir

3 1. Notkunarsvið 3 WEHOLITE rör hafa til að bera sömu tæknilegu eiginleika og polyethylen þrýstirör, en eru umtalsvert léttari. Það leiðir af sér að þau eru mun auðveldari og hagkvæmari í lagningu en önnur fráveiturör í sambærilegum stærðum. Í WEHOLITE rörum er beitt nýjustu þekkingu í efnisvali og framleiðslutækni. Uppbygging röranna gefur möguleika á víðu stærðar- og stífleikasviði, í samræmi við kröfur kaupanda hverju sinni. Kostir hráefnis og framleiðsluferils hafa verið sameinaðir í léttu og sterku röri í ýmissa nota fyrir sveitarfélög, almenningsveitur, iðnfyrirtæki, vegagerð og verktaka. Fráveita í þéttbýli Efnaiðnaður Finnland, fóðrun á Ø800 mm steyptri lögn með Ø635 mm Weholite. Þýskaland, tvær samsíða Ø1400 mm fráveitulagnir. Heildarlengd m. Vegagerð Endurnýjun eldri lagna Finnland, ræsi undir járnbrautarteinum. Endurnýjun í opnum skurði. Vinnu lokið á 3 klst. Ø mm. Pólland, fóðrun á 650 m af skemmdri Ø1800 mm steinpípu með Ø1500 mm Weholite röri.

4 4 Útrásir Svíþjóð, 200 m af Ø1400 mm kælivatnsútrás. Brunnar Sérframleiðsla Finnland, brunnar í sellulósaverksmiðju smíðaðir úr Ø2000 mm Weholite. Finnland, Ø2000 mm kælivatnsinntak í pappírsverksmiðju. Finnland, sérsmíði fyrir kælivatnsafrennsli úr efnaverksmiðju.

5 2.1 Rör 2. Stærðir 5 Weholite rör eru framleidd í samræmi við staðlana SFS 3453 og pren Weholite hafa verið samþykkt til notkunar í Finnlandi, Bretlandi, Póllandi og Svíþjóð. Weholite rör með hólkenda (múffu) NS=Di De Do M l mm mm mm mm mm *) 2500 *) 2600 *) 2800 *) 3000 *) Weholite rör með gengju *Utanmál (De) er ákveðið við framleiðslu hverju sinni. NS = Di = nafnmál = innra þvermál De = Ytra þvermál Do = Mesta ytra þvermál múffu M = Dýpt múffu L = Staðal (raun) lengd 6 og 12 m röra l = Lengd gengju ATHUGIÐ! Uppgefin mál eru reiknaðar stærðir fyrir hringstífleika SN=4kN/m 2 en einhver frávik kunna að koma fram á rörunum sjálfum.

6 6 2.2 Beygjur Beygja 1 30 Beygja Beygja R = NS = di de 1.0 x NS Z Ze Z Ze Z Ze Z Ze mm mm mm mm mm mm mm mm mm mm mm ATHUGIÐ! Uppgefin mál eru reiknaðar stærðir en einhver frávik kunna að koma fram á tengistykkjunum sjálfum. Vikmál á röralengdum Z og Ze eru ± 50 mm (23C ). Vikmál á hornum er ± 2,5. Önnur horn og beygjuradíusar á tengistykkjum eru fáanleg skv. pöntun. Framleiðsla á stærðum yfir NS 2000 mm er sérsniðin að þörfum kaupanda hverju sinni.

7 2.3 T-stykki 7 NS=di de1 NS 2 de2 Z1 Z2 Z2e Z3 Z3e mm mm mm mm mm mm mm mm mm ATHUGIÐ! Á greinum (þar sem NS2 < NS1) eru lengdir Z3 og Z3e þær sömu og hér að ofan. Uppgefin mál eru reiknaðar stærðir en einhver frávik kunna að koma fram á tengistykkjunum sjálfum.

8 8 2.4 Tvöfaldir hólkar (múffur) NS = di de L Do mm mm mm mm ATHUGIÐ! Uppgefin mál eru reiknaðar stærðir en einhver frávik kunna að koma fram á tengistykkjunum sjálfum. Vikmál á röralengdum Z og Ze eru ± 50 mm (23C ). 2.5 Flangstengi SAM- SKEYTI WEHOLITE PE RÖR FLANGS BOLTAR BOLTAR FLANGSKRAGI NAFNMÁL NS = di de De L D b k stk x HERSLA h d4 mm mm mm mm mm mm mm mm stærð Nm mm mm x M x M x M x M x M x M x M x M x M x M ATHUGIÐ! Uppgefin mál eru reiknaðar stærðir en einhver frávik kunna að koma fram á tengistykkjunum sjálfum. Flansar eru boraðir skv. DIN 2501, PN10.

9 2.6 Veggtengi 9 Steinsteyptur veggur Aðferð 1 með gúmmí fóðringu Settur er sérútbúinn rörbútur í vegginn og steypist hann þar fastur. ATHUGIÐ! Til að fyrirbyggja skerspennur er mælt með því að sett sé gúmmí fóðring milli rörs og veggjar. Sýna þarf aðgát þegar fyllt er að rörinu. Aðferð 2 rúnun vegghorns 2.7 Brunnar Weholite brunnakerfið getur boðið lausnir fyrir allar gerðir fráveitukerfa. Brunnar eru að jafnaði forsmíðaðir. Unnt er að framleiða brunna til tengingar við allar gerðir frárennslisröra. Horn og stefnur tenginga geta verið samkvæmt óskum kaupanda hverju sinni. Endanleg hæð brunns er stillanleg. Brunnlok eru valin eftir notkunarsviði og álagi. Sé þess óskað, er unnt að afgreiða brunnana með stigaþrepum að innanverðu. Dæmigerðir brunnar Brunnur með sandfangi Eftirlitsbrunnur Brunnur soðinn á stofnlögn

10 10 3. Hönnunarvísir 3.1 Efniseiginleikar Dæmigerð gildi fyrir Weholite rör og hráefni Eiginleiki Einingar Gildi Staðall Rúmþyngd kg/m ISO 1183 E-stuðull (skammtíma) MPa ~ 800 ISO 527 Lengdarþanstuðull mm/m C 0,20 Varmaleiðni W/m C ~ 0,3-0,4 Togspenna við flot MPa > 15 ISO 6259 Togþennsla við brot % > 350 ISO 6259 Núningsþolspróf Slit (mm) 3,0 2,5 2,0 1,5 Asbeströr Glertrefjarör Steinsteypt rör Í svonefndu Darmstadt núningsþolsprófi (DIN v , hluti 2) eru rörbútar fylltir með blöndu af sandi og vatni og síðan hristir á tiltekinn hátt. Mælt er síðan reglulega hve mikið af efnismassa rörsins hefur nuddast burt. Þetta próf sýnir að röraefni úr Polyethylene (PE80) hafa mjög hátt núningsþol. Sjá má á þessu prófi að eftir sveiflur N er slit á PE röri 0.3 mm þegar á sama tíma slit glertrefjarörs er 6-8 sinnum meira. 1,0 Leirrör PVC 0,5 HDPE Sveiflur N Efnaþol Líta má á PE sem mjög óhvarfgjarnt eða hlutlaust efni í allri venjulegri notkun. Frekari upplýsingar um efnafræðilega eiginleika PE er að finna í ISO Hitaþol Weholite Hámarkshitastig eru eftirfarandi: - til skamms tíma +80 C - til langs tíma +45 C

11 3.2 Hönnunarforsendur 11 Colebrook-White reiknilíkan u = -2 2gdl. log ( k 3,7d + 2,51υ d 2gdl ) u = hraði (m/s) I = halli lagnar ( ) k = hrýfi (m), Weholite rör 0.03 υ = kinematísk seigja (m 2 /s) d = innra þvermál (m) g = þyngdarhröðun (9.81 m/s 2 ) Hlutafyllt rör Fylling % (hæð) 100 Rennsli 80 Þverflatarmál Hraði Hydraulískur Radíus Q A u R Línurit sýnir breytingar á flæði, þverskurðarflatarmál fyllingar, hraða og hydraulískan radíus sem fall af fyllingu rörsins. (10Q ferillinn sýnir stækkun á Q ferlinum á sviðinu 0 til 12% á lárétta ásnum Q A u R Q Hlutfallsleg breyting % Dæmi sem sýna breytingu á rennsli og hraða Halli Fyllingarhæð NS=400 NS=800 NS=1200 u Q u Q u Q m/s l/s m/s l/s m/s l/s % % % % % % % % %

12 12 Flutningsgeta Weholite röra (alfyllt rör) Línuritið miðast við hrífistuðul 0,25 mm og hitastig vökva við 10 C. Rennsli 1/s Halli Halli Rennsli 1/s

13 3.3 Burðarþol Sveigjanleiki jarðlagna Sveigjanleg (flexible) rör eins og Weholite hafa þann eiginleika að gefa eftir og formbreytast við álag (umferð, breytingar á hæð grunnvatns, frost, þjöppun jarðvegs o.s.frv.). Á hinn bóginn bera stíf (rigid) rör sjálf allt ytra álag. Þessi formbreyting sveigjanlegs rörs fer eftir stífleika rörsins, þjöppun fylliefnis umhverfis rörið og ytra álagi. Til eru nokkrar aðferðir til að reikna þessa formbreytingu. Flestar eru byggðar á svonefndu Spengler reiknilíkani: Sveigjanlegt rör Stíf rör Formbreyting (%) = lóðrétt álag á rörið stífleiki rörs + stífleiki jarðvegs Formbreyting rörs % án umferðar með umferð Langtíma formbreyting Formbreyting vegna lagningar Þegar rör hefur verið lagt, á sér stað áframhaldandi þjöppun fylliefnisins umhverfis rörið vegna ytra álags og jarðvegssigs. Reynslan sýnir að hámarksformbreytingu rörs er náð 1-3 árum eftir lögn, tíminn fer þó eftir gerð og eiginleikum fylliefnis, gæðum vinnubragða við lagningu og ytra álagi. Mesta leyfileg formbreyting er 8-9%. Lagningartími Tími eftir lagningu Reynslan sýnir einnig að breytileg lagningarskilyrði á lagnaleið, þ.e. undirlag og þjöppun fyllingarefnis hafa áhrif á þennan þátt. Sveigjanlegt rör gefur eftir og formbreytist upp að vissu marki undan ytra álagi. Stíft rör getur það hins vegar ekki og sé álagið nægilega mikið myndast sprungur í rörið og það brotnar. Sveigjanlegt rör Stíf rör

14 Viðnám gegn kiknun Þegar ytra álag er meira en sveigjanlegt plaströr getur borið, kiknar rörið og fellur inn í sjálft sig (buckling) án þess að brotna. Huga þarf því að þessum þætti, jafnvel þótt hann hafi að jafnaði ekki áhrif við ákvörðun á hringstífleika rörsins. Fyrir niðurgrafið vel frá gengið rör, má ákvarða þetta álag, P bs, sem: P bs = 5.63 SN E t Þessi reiknaða stærð er fræðilegt hámark. Við raunverulegar aðstæður ætti öryggisstuðull að vera a.m.k. 2. P bs = Kiknunarþrýstingur (Mpa) SN = Hringstífleiki E t = Fjaðurstuðull jarðvegs (Mpa) n = Öryggisstuðull (yfirleitt 2) P langtíma = P bs n Fjaðurstuðull fyrir (friction soils) E t (MPa) Rör undir grunnvatnsborði 4,0 3,0 90 % mod. proctor Fylling 2,0 1, % 80 % 75 % H (m) Dæmi: - Rör undir grunnvatnsborði - Fylling rörs = 2 m - Þjöppunargráða = 90 % mod. proctor - Hringstífleiki rörs = 4 kn/m2= MPa úr línuriti E t = 2.5 MPa E t (MPa) 8,0 Rör yfir grunnvatnsborði P bs = 5.63 ( * 2.5) = MPa P langtíma = 0.563/2 = 0.28 MPa 6,0 4,0 90 % mod. proctor Fylling 2,0 85 % 80 % 75 % H (m)

15 3.3.3 Hönnunargraf fyrir val á rörum Vegna umrædds sveigjanleika plaströra er hönnunarferlið tiltölulega einfalt. Lagning og frágangur eru hins vegar afar mikilvæg. Taka verður tillit til þess að plaströr fylgja hreyfingum jarðvegsins og hegðun þeirra stjórnast af þeim. Álag skiptir mjög því litlu máli fyrir sveigjanleg rör. Þess vegna er mælt með því að nota einföld gröf við ákvörðun röragerðar í hverju tilviki. Hönnunargrafinu er skipt í aðskilin svæði sem eiga við mismunandi lagningaraðstæður. Lægri mörk hvers svæðis eiga við um meðalformbreytingu rörs, en efri mörkin hámarksformbreytingu. Grafið sýnir 3 mismunandi forsendur. Viðbótarstuðlar (Cf) fyrir mismunandi fyllingarefni og þjöppun, eru lagðir við þá formbreytingu rörsins sem lesa má af grafinu. Forsendur: - fyllingarhæð 0,8-6 metrar - rör uppfylla kröfur framleiðslustaðals - mikið umferðarálag - mesta leyfða formbreyting PH Weholite röra er 9% 15 Mismunandi fyllingarefni og þjöppun Góð þjöppun Þjöppun í meðallagi Engin þjöppun Cf =1.0 Cf = 2.0 Cf grófkorna =3.0 Cf fínkorna =4.0 Fyllingarefni: lagnagrús 30 cm lög + þjöppun Yfirlag: jarðvegur af hvaða gerð sem er + þjöppun Þjöppunargráða: >94% mod. Proctor 12 Fyllingarefni: lagnagrús 50cm lög + þjöppun Yfirlag: jarðvegur af hvaða gerð sem er + þjöppun Þjöppunargráða: 87-94% mod. Proctor Fyllingarefni: Grófkorna lagnagrús /fínkorna (leirkenndur jarðvegur) Engin þjöppun fyllingarefnis Þjöppunargráða: <87% mod. Proctor loka = lagningar Leyft 10 hámark 9 Hlutfallsleg formbreyting rörs eftir lagningu Engin þjöppun + Cf 3 / Cf 4 Þjöppun í meðallagi + Cf 2 Góð þjöppun + Cf 1 lagningar Tími -2 SN 2 SN 4 SN 8 Hringstífleiki (kn/m 2 ) SN 16 Heimild: TEPPFA (1999), Design of Buried Thermoplastics Pipes

16 Leiðbeiningar um lagningu Yfirlag Fyllingarefni Undirlag Skurðbotn Undirlag rörs Efni í skurðbotni skal vera fínkornað og án steina. Á skurðbotninn kemur síðan cm þykkt, vel þjappað undirlag. Undirlagið skal vera a.m.k. 20 cm breiðara en ytra þvermál rörsins. Sé unnið í mjúkum, blautum jarðvegi, er mælt með að leggja jarðvegsdúk á skurðbotn. Fyllingarefni Hámarks kornastærð, dmax, náttúrulegrar lagnagrúsar ákvarðast af þvermáli rörs: þvermál DN < 600 mm, er dmax = 0,1 x DN. Fyrir DN > 600 mm er dmax = 60 mm. Sé notað harpað fyllingarefni, skal kornastærð ekki fara yfir 32 mm. Fyllingarefni skal vera þjappanlegt og frostþolið og skal lagt í alla breidd skurðar. Þjöppun skal framkvæmd í cm þykkum lögum. Fyllingarefni skal ná 30 cm upp fyrir hvirfil rörs. Athugið! Ekki má þjappa fyllingarefni beint yfir rörinu fyrr en hæðin er orðin 30 cm yfir hvirfli þess. Yfirlag Efsta fylling er framkvæmd í samræmi við gerð jarðvegsins á svæðinu og væntanlegt ytra álag. Þegar það er talið æskilegt, er efsta fylling lögð í nokkrum lögum. Efsta fyllingarefnið skal vera þjappanlegt og laust við steina.

17 3.5 Beygjuradíus 17 Rörið er sveigjanlegt og getur sjálft tekið upp minni háttar stefnubreytingar. Minnsti leyfður beygjuradíus Weholite röra er við öll venjuleg skilyrði: R = 50 x De (ytra þvermál) Samsetningar röra sem ekki eru soðnar verða að vera beinar. Halda má hæfilegum beygjuradíus við beygju röra með láréttum stífum út í skurðveggi. Viðhafa skal sérstaka varúð við lágan lofthita (<5 C) 3.6 Fjarlægð milli undirstaða Ef Weholite rör hanga í festingum ofanjarðar, er hæfileg fjarlægð milli þeirra eins og hér er sýnt: 3.7 Uppdrif Þegar rör eru lögð undir grunnvatnsyfirborði, verður að taka tillit til uppdrifs og gera ráðstafanir gegn því. Slíkt verður að hanna sérstaklega í hverju tilviki. Bil milli undirstaða Uppdrif Weholite röra Sig: 10 mm/10 árum Rúmþyngd vökva: 1000 kg/m C NS = dl de Rör tómt Veggholrúm tómt Rör fullt Veggholrúm tómt Rör fullt Veggholrúm fullt mm mm kn/m kn/m N/m Bil milli undirstaða, m C + 60 C Innra þvermál rörs Rúmþyngd steinsteypu er 2400 kg/m3 Þyngd í lofti fæst með að margfalda töflugildi með 1,72

18 18 4. Lagning 4.1 Samsetningaraðferðir Skrúfuð samsetning Skrúfuð samsetning hefur sama burðarstyrk og rörið sjálft og er sem slík jarðvegsþétt. Til þess að gera hana vatnsþétta má beita þremur aðferðum: þráðsuðu, herpihólk eða stálgjörð með gúmmíþéttingu (nánar útskýrt á næstu síðu). 1. Gangið úr skugga um að gengjur séu þurrar (ef þráðsoðið) og lausar við óhreinindi. 2. Stillið saman rörin, lárétt og lóðrétt þannig að gengjur mætist. 3. Skrúfið nippilenda (ytri gengja) rörs inn í múffuenda (innri gengja). 4. Unnt er að snúa röri með vogarstöng eða reipi, og þá jafnvel með vélgröfu. Til að létta snúninginn, má nota planka eða keflabúkka. Stálgjörð með gúmmíþéttingu 5. Skrúfið eins langt saman og auðið er. Þéttið t.d. með stálgjörð ef þörf krefur.

19 19 Þráðsuða (Rörastærðir mm) Þráðsuða er almennt notuð til samsetningar á sverum plastlögnum. Til eru sérutbúin suðutæki hjá KWH til suðu ýmist innan eða utan frá. Nota má þessa aðferð til samsetningar á rörum upp í Ø 3000 mm. Samsetning af þessari gerð hefur sama styrk og rörið sjálft. Þráðsuða með handverkfæri Þráðsuða með handverkfærum Er fyrst og fremst notuð til að þétta gengjusamsetningar á Weholite rörum. Samsetning af þessari gerð hefur sama styrk og rörið sjálft. Samsetning sem þétt hefur verið með þráðsuðu Þráðsuða með sérútbúnaði Herpihólkar (Rörastærðir mm) Herpihólka má nota til þéttingar á skrúfaðar samsetningar og til að tengjast rörum af öðrum gerðumog stærðum. Hólkarnir eru framleiddir úr krossbundnu (crosslinked) polyethylene sem herpist saman þegar það er hitað og fellur að lögun rörsins. Herpihólka í sérstökum stærðum er unnt að sérpanta. Herpimúffa Flex seal stálgjarðir með gúmmíþéttingu (Stærðir mm) Stálgjarðir af ýmsum gerðum eru notaðar til samsetninga í fráveitum og öðrum þrýstingslausum kerfum svo og til viðgerða og viðhalds. Flex seal stálgjarðirnar eru sérstaklega hannaðar fyrir WEHOLITE lagnakerfið. Gjarðirnar eru sveigjanlegar og fylgja því formbreytingu röranna og halda þéttni sinni allan líftíma rörsins. Gjarðirnar má nota hvort sem er til að þétta skrúfuð tengi eða tengja saman rörenda án gengja. Einnig má nota þessa aðferð til að tengjast öðrum gerðum röra. Flex seal eru 30 cm breiðar og framleiddar úr ryðfríu stáli með EPDM gúmmíþéttingu. Stálgjörð

20 20 Hólkendar (Stærðir mm) Tenging með hólkendum getur verið jarðvegsþétt (án pakkningar) eða vatnsþétt (með pakkningu). Pakkningin er framleidd samkvæmt EN og þolir allt venjulegt skólp. Pakkningar sem þola olíur eða olíumengað vatn má sérpanta. 1. Gangið úr skugga um að hólkur, pakkning og rörendinn sem stungið er inn, séu þurr og hrein. 2. Komið pakkningu fyrir í sætinu. 3. Berið sleipiefni á pakkningu og rörenda. 4. Réttið rörin af, lárétt og lóðrétt. 5. Ýtið rörenda með hæfilegu átaki rólega inn í enda múffu. Notið t.d. timburplanka eða plötu til að komast hjá skemmdum á rörinu. Við sver rör má nota vélbúnað, t.d. gröfu. Gætið þess að pakkning hreyfist ekki.

21 5. Flutningur, meðferð og geymsla 21 Almennt Hafa skal aðgát í meðferð Weholite röra eins og allra annarra plaströra. Forðast skal að draga rör og tengistykki. Weholite rör og tengi verða hál í bleytu og kulda. Ekki er mælt með því að meðhöndla rör og tengi ef frost er meira en -20 C. Bindið farminn tryggilega með strekkiborðum, ekki reipi eða keðjum. Rör og tengi mega ekki hvíla á múffu ef hún er til staðar. Forðist snertingu við efnasambönd svo sem díselolíu. Lestun Flutningstæki skulu hafa sléttan flatan pall þannig að ekki sé hætta á að skörp horn rekist í rörin. Gætið þess að þau geti ekki runnið til eða bognað óhóflega. Látið rör aldrei falla. Dreifið átakspunktum eins og unnt er. Notið ekki keðjur eða króka. Notið timbur og stroffur við losun á vinnusvæði. Geymsla Öll rör og tengistykki ætti að skoða við móttöku og gera strax viðvart um hvers konar galla eða skemmdir. Allar rörastæður skulu staðsettar á sléttu, hörðu undirlagi til að gefa rörunum nægilegan stuðning. Í öryggisskyni skal ekki hafa meir en 5 lög í stæðu og heildarhæð ekki yfir 3 metra. Nota skal tréfleyga til að skorða rörin. Hafið ávallt timbur milli laga. Séu rörin með ásoðinni múffu skal víxla endum. Rör og tengi skulu geymd í hæfilegri fjarlægð frá hitagjöfum. Séu Weholite rör geymd utanhúss í lengri tíma, er mælt með yfirbreiðslu vegna geislunar sólar.

22 22 6. Gæðakröfur Reykjalundur heldur uppi gæðaeftirliti og nákvæmum framleiðslustöðlum. Eiginleikar Weholite röra eru í samræmi við staðlana SFS 3453 og pren Gæðakröfur við framleiðslu Weholite röra ná til: 1. Eiginleika hráefnis 2. Þyngdar og stærðarmála röra, og hugsanlegra frávika. 3. Eiginleika röranna. Stífleikaprófun Merking Weholite rör eru merkt á skýran og endingargóðan hátt þannig unnt á að vera að lesa merkingar sé rörið geymt og notað við venjulegar aðstæður. Fram skal koma: Nafn framleiðanda Sverleiki, ytra/innra þvermál Stífleikaflokkun Hráefni (PE, PP, annað) Umhverfismál Reykjalundur telur það skyldu sína að endurvinna og endurnýta allt hráefni og rekstrarvörur sem unnt er. Ekki eru notuð nema fyrsta flokks hráefni sem eru viðurkennd út frá umhverfis- heilsu- og öryggissjónarmiðum. Reykjalundur stefnir að góðum samskiptum við yfirvöld og viðskiptamenn um umhverfismál. KWH PIPE WEHOLITE SN4 PE 900/

23 7. Prófanir á vinnusvæði 23 Lekaprófun KWH Pipe mælir með eftirfarandi aðferð við lekaprófun á Weholite sem tekur mið af finnska staðlinum SFS Aðrir staðlar sem taka á lekaprófun eru t.d. IST EN Aðferð Tiltekinn hluti rörs er fylltur af vatni. Yfirþrýstingur er ákvarðaður skv. töflu hér til hliðar. Þéttleiki rörsins er fundinn með því að mæla rúmmál þess viðbótarvatns sem þarf til að halda upphaflegum þrýstingi. Vinnuferli 1. Fyllið rörið vatni þar til prófunarþrýsting P e1 er náð. Gangið úr skugga um að allar samsetningar séu vatnsþéttar og haldið þrýstingi stöðugum í 10 mínútur. 2. Þrýstingi er haldið í 30 mínútur með því að bæta við vatni eftir þörfum. Mælið vatnsmagn á þrem 6 mín. tímabilum. 3. Þegar mælingum er lokið, er meðaltal innstreymis reiknað. Þessu gildi er breytt í fall af lengd rörs og tíma l/mh. Þar sem l = lítrar vatns m = lengd rörs h = klst. Gildið sem þannig fæst, ásamt innra þvermáli rörsins, eru staðsett á grafinu hér að neðan. Allir aflestrar sem lenda neðan línunnar á skyggða svæðið teljast viðunandi. Hæfilegur yfirþrýstingur fer eftir hæð grunnvatns miðað við rörið sem prófað er. Þessi munur er merktur bókstafnum a í töflunni. Dæmi: Við lekaprófun á 200 metra langri 800mm lögn kemur í ljós eftir 30 mín. prófunartíma að bæta þurfti við 10 lítrum af vatni. Eftirfarandi útreikningi er beitt til að finna út hvort lögnin sé viðunandi þétt. 10 l x 2 = 0,1 l/m h 200 mtr (margfalda þarf með 2 þar sem prófunartími var 30mín) Þéttleiki lagnar telst viðunandi samkvæmt línuritinu. Hæðarmismunur grunnvatns og rörs (m) *Rör liggur hærra en yfirborð grunnvatns. Prófunarþrýstingur P e1 kpa bar a < 0* 10,0 0,1 0 < a < 5 15,5 0,155 0,5 < a < 1,0 21,0 0,21 1,0 < a < 1,5 26,5 0,265 1,5 < a < 2,0 32,0 0,32 2,0 < a < 2,5 37,5 0,375 2,5 < a < 3,0 48,5 0,485 3,5 < a < 4,0 54,0 0,540 4,0 < a < 4,5 59,5 0,60 4,5 < a < 5,0 65,0 0,65 l/m h Rúmmál viðbótarvatns miðað við lengd rörs og tíma 2,6 2,4 2,2 2,0 1,8 1,6 1,4 1,2 1,0 0,8 0,6 0,4 0, Innra þvermál í mm Allar upplýsingar í þessum bæklingi ber að skoða sem vísbendingu en ekki tryggingu. Allar töflur og fram settar upplýsingar ber að skoða sem meðmæli framleiðanda en hvorki ábyrgð né tryggingu. Ábyrgð Reykjalundar nær eingöngu til þess að skipta á sannanlega gallaðri vöru og sama magni ógallaðrar vöru. Reykjalundur tekur ekki undir nokkrum kringumstæðum á sig ábyrgð fram yfir verðmæti hinnar gölluðu vöru.

24 Set ehf - Röraverksmiðja 800 Selfoss Sími: Fax: FINLAND: UNITED KINGDOM: PORTUGAL: THAILAND: KWH Pipe Ltd P.O.Box 21, FIN Vaasa, Finland Technology P.O.Box 383 FIN Vaasa, Finland SWEDEN: KWH Pipe Sverige AB Däckvägen 12 S Borås Sweden DENMARK: KWH Pipe (Danmark) A/S Rye DK-4060 Kirke Såby Denmark KWH Pipe (UK) Ltd Brunleys, Kiln Farm Milton Keynes MK11 3EW, United Kingdom POLAND: KWH Pipe Poland Ltd ul. Nocznickiego Warsaw, Poland RUSSIA: ZAO KWH Pipe Tsvetochnaja str. 16, office St. Petersburg, Russia ESTONIA: KWH Pipe Eesti A.S. Ringtee , Tartu, Eesti KWH Pipe (Portugal) Tubos, Lda. Vila Amélia Estrada 4 Castelos, Lote Palmela, Portugal CANADA: KWH Pipe (Canada) Ltd Mississauga Road Mississauga, Ontario L5N 1A6, Canada USA: KWH Pipe (California) Corp Devonshire Street, Suite 320, Granada Hills, California USA Wiik & Hoeglund Public Co., Ltd. (head office) WH Pipe (Thailand) Ltd. (project sales) 444 MBK Tower, 10th Floor Phayathai Road, Pathumwan Bangkok 10330, Thailand MALAYSIA: Keppo, Wiik & Hoeglund (Malaysia) Sdn.Bhd. (project sales) Suite 2.11, 2nd floor Wisma Mirama, Jalan Wisma Putra Kuala Lumpur, Malaysia