Utoqqarnut sullissisunut isumasioqatiigii nneq 2012 Ulloq 2: Ileqqorissaarneq Else Thygesen Rosemarie Elsner
Inunnik sullissineq/attaveqarneq Under arbejdet med mennesker møder du sider i livet som man normalt ikke beskæftiger sig med Vigtigt med viden og redskaber i arbejdet Forstå egne reaktionsmønstre før forståelse af andre menneskers reaktion Forudsætter faglig og personlig udvikling Inunnik sullissinermi ima. Inuunermi naapitassaqartarpugut imaannaanngittunik. Ilisimasaqarnissaq sakkussaqarnissarlu suliffiup iluani. Nammineq qisuariartaatsini paasisimasariaqarput inuit allat qisuartaasiat tikkuaqqaartinnagu. Suliffiup iluani inuttullu ineriartorneqartariaqarpoq.
misigeqatiginninneq/empati Indiansk ordsprog: For at forstå et andet menneske skal du kunne have gået 20 miles i hans mokkasiner Indfølingsevne at kunne sætte sig ind i andre følelser og alligevel bevare overblikket på situationen India-miut oqariartaasiat: inummut paasinnissaguit kamippai atorlugit 20 mile-t pisuttariaqarputit. Misigeqatiginnissinnaner mut piginnaasaqarneq. Sunarpiarlu pineqarnersoq eqqumaffigineqarluni
Ilinniarsimasutut sulineq, inuppalaassuseq namminissarsiornerlu/professionelle, personlige og det private Professionel: lønarbejde, at have ansvar for et andet menneske og det udførte arbejde Personlig: være medmenneskelig, bruge egne følelser, tanker og erfaringer i sit arbejde arbejde ud fra andres behov og ikke sit eget Privat: være styret af egne behov miste professionelle overblik p.g.a. egne følelser, associere ud fra egne oplevelser Ilinniarsimasutut (professionelt) sulineq:akilerneqarluni sulineq, akisussaaffeqarluni sulineq. Inuppalaarneq: inoqat inuppalaarfigalugu, misigissutsit misilittakkallu atorlugit sulineq. Inuit allat pisariaqartitai aallaavigalugit sulineq, nammineq pisariaqartitat aallaaviginagit. Namminissarsiorneq: nammineq pisariaqartitat aallaavigalugit sulineq. Ilinniarsimasutut sulinerup iluani eqqumaffigisassat annaaneqartarput nammineq misigissutsit atorlugit suliaq ingerlammat
Ileqqorissaarneq, ileqqorissaarnerullu timitalerneqarnera, ileqqorissaarnermi isumaliuutit /Etik og moral etiske overvejelser Etik: Græsk; betyder skik og brug Moral: Latin; betyder skik og brug Etik : Overordnet værdigrundlag Oversat fra ordbogen: Etik/ileqqorissaarneq Etik er overordnet moralen Oversat fra ordbogen: Moral/ileqqorissaarneq Ileqqorissaarneq: ileqqut (etik) ileqqunillu atuineq. Qulequtaasutut inissisimavoq. Ileqqunik timitaliineq (Moral) Etikkip ataani inissinneqartarpoq.
Ileqqorissaarneq timitaliinerlu/etik og moral Etik er den teoretiske begrundelse for moralen Moral anvendes i det daglige: du må ikke lyve, ikke stjæle o.s.v. Etik er hvordan vi finder ud af hvad der er rigtigt og forkert Etik-i atuagarsornikkut ileqqorissaarneq timitaligaq (moral) tunngavilertarpaa/nassuiarlu gu. Ulluinnarni ileqqorissaarnermut assigiinngittunik timitaliisarpugut: sallussanngilatit, tillissanngilatit. Etik-i tassaavoq eqqortumik eqqunngittumiluunniit paasiniaaneq iliuuseqarsimanermik paasiniaaneq.
Tunguineq pissaaneqarnerlu/ omsorg og magt At hjælpe andre mennesker i nød, betragtes som noget godt og problematisk Inunnik ikiuineq ajunngittuliornertut ajornartorsiutitaqan ngittutullu isigineqakkajuttarp oq.
atuisutut/uninngasutullu inissisimaneq/klient/bruger/pat ientrollen. Krænkelse af personlige grænser, det rent private forhold Empati her hjælper: Hvorfor skal jeg have hjælp? Hvordan vil jeg selv hjælpes i samme situation? Blive hjulet som et menneske og ikke som en ting eller diagnose Forholde sig til om man vil have hjælp Inuttut killigititaasup qaangerneqarnera Misisigeq. Iluaqut: Taamatut inissisimaguma qanoq ikiortikkusussagalua rpunga?
Ileqqorissaarnikkut nalornisooruteqarneq / etiske dilemmaer Loyalitetskonflikter Interessekonflikter viden er magt Ilumuussusermik akerleriititsineq Soqutigisat aallaaviullutik akerleriinneq. ilisimasaqarneq pissaaneqarneruvo q
Etiske dilemmaer Rosemarie Elsner
Eqimattat agguataarnissaanut siunnersuut Sapinngisamik akuleriittumik: socialrådgivere/sagsbehandlere/sygeplejer ske/ hjælpere/ fysioterapeuter/ ergoterapeuter/ ældreforeninger / ældreråd
Apeqqutit suliassat. Inspiration til spørgsmål i gruppeopg./workshops: Udveksling af erfaringer i gruppen Hvordan og hvorledes kan de enkelte lokale områder / lokale arbejdsplads medvirke til at ændre gamle arbejdsvaner/arbejdsmåder. Misilittakkanik avitseqatigiinneq. qanoq iliornikkut najukkani ataasiakkaani imaluunniit suliffeqarfiinni ataasiakkaani suleriaatsit/ileqqut ileqquliutiinnakkat/ suleqatigeriaatsit eqqarsaatigalugit nutaanik ileqqoqalersitsisinnaava /
Apeqqutit naginnera Hvordan og hvorledes kan de enkelte lokale områder / lokale arbejdsplads medvirke til at ændre gamle arbejdsvaner/arbejdsmå der Kommunikationsmåder (mellem professionelle og brugere) Den måde man løser arbejdsopgaver Qanoq iliornikkut najukkani ataasiakkaani imaluunniit suliffeqarfiinni ataasiakkaani suleriaatsit/ileqqut ileqquliutiinnakkat/ suleqatigeriaatsit eqqarsaatigalugit nutaanik ileqqoqalersitsisinnaava / - Attaveqariaatsit (sulisoq/atuisoq, sulisoq/sulisoq) - Suliat nammassineqartarnerat
Apeqqutit naginnera Hvordan kan man sikre et godt kommunikationsamarbejd - måde? Skriv mindst fem anbefalinger. Qanoq attaveqariaaseq pitsaasoq qulakkeerneqarsin naava? Inassutit minnerpaamik tallimat allassigit